Tarım Sanayici ve İşinsanları Derneği (TARSİD) Başkanı Özgür Küçüksarı, sektörde faaliyet gösteren işinsanlarının dövizin baskılanması nedeni ile sıkıntı yaşadığını söyledi. Yabancı ülkelerde Türkiye’deki gibi enflasyon olmadığını belirten Küçüksarı, girdi maliyetlerinin artması ve ürünlerin değerini bulmaması nedeni ile sıkıntılı bir süreç yaşandığını söyledi.
AVRUPA’DA FİYATLAR STABİL
Yurtdışında herhangi bir ürünün fiyatının Dolar veya Euro bazında yıllar içerisinde büyük artış göstermediğini belirten TARSİD Başkanı Özgür Küçüksarı, “Rakibimiz de olan ülkelerde çok ufak arz-talep dengesizliklerinde yükselme veya düşüş olur. Ortalama stabil bir fiyatı vardır. Yani bugün karanfili geçen sene 50 Euro cent’e satardınız ya da 40 Euro cent’e satardınız. Bu yıl da bu seviyelerdedir” diye konuştu.
SÜREKLİ ARTAN GİRDİ MALİYETLERİ PEŞİN ÖDENİYOR
Türkiye’de üreticilerin girdilerinin yükselmesi ama fiyatının değişmemesi ve Euro’nun veya doların baskılanması nedeniyle kârından feragat etmek zorunda kaldığını belirten Özgür Küçüksarı, “Üretici bir miktar kâr ediyorsa girdi maliyetleri yükseliyor. Girdi maliyetleri peşin ödeniyor. Daha ürün çıkmadan, 3-5 ay önceden harcamaya başlıyor. Burada paranın maliyeti de giriyor işin içine. Öyle olunca ihracatçı malını satıyor ama para kazanamıyor” dedi.
KALİTEMİZ AVRUPALI, FİYATLAR DEĞİL
Gübre sektöründe Türkiye’nin Ortadoğu ve Türk Cumhuriyetleri pazarında ciddi bir payının olduğunu belirten Küçüksarı, şöyle devam etti: “Avrupa ülkelerine göre kalitemiz çok iyidir. Fakat üreticilerimiz para kazanamıyorlar. Çünkü dolarla satıyorlar. Örneğin 1 litre gübrenin fiyatı 5 dolarsa, Türkiye’deki enflasyon ve girdi maliyetleri yüzde 30 artmışsa bu 5 doları yüzde 30 artırıp karşı tarafa teklif edemiyorsunuz. Çünkü karşı taraf öyle bir beklenti içinde değil. Artış yok onda”.
DİĞER ÜLKELERİN MALİYETLERİ HİÇ DEĞİŞMİYOR
Türkiye içinde nominal değerlerin yerine oturması halinde hem piyasa hareketleneceğini hem de ihracatçının eski kazançlarını yapıp yatırımlarına devam edeceğini belirterek “Şu an kimse yatırım yapmak istemiyor. Diğer ülkelerin maliyetleri değişmiyor. Enflasyonları yüzde ‘4 civarında. Finansman maliyetleri yine aynı oranlarda. İspanya’da bir firma kredi kullanıyorsa 5 yıllık faiz oranıyla kullanıyor. Biz burada yüzde 50–60’larda kullanıyoruz” şeklinde konuştu.
DÜŞTÜ DENİLEN FİYATLAR HALA YÜKSEK
Faizin düştüğünün söylenmesine rağmen reel piyasada tablonun böyle olmadığını belirten Küçüksarı, konuşmasını şöyle tamamladı: “Şu an yüzde 46–47’den aşağı para bulamıyoruz. Ve bulabilmeniz için de teminat alınabilecek doğru çeklerin bulunması çok zorlaştı. Bankalar da kendini korumaya aldı. Firmanın notu düştü, ödeme zorluğu çekti, bir şey oldu. Belki çekini ödeyemedi, bir gün sonra düzeltti ama o şekliyle bile banka size kredi vermiyor artık.
