Antalya’nın Finike ilçesine bağlı Yazır Mahallesi’ndeki DK Traverten Doğaltaş Madencilik tarafından planlanan mermer ocağı projesi yeniden tartışmaların odağına yerini aldı. Mahalle sakinleri, 2021 yılında başlatılan ÇED süreciyle 2022 yılında Tarım ve Orman Bakanlığı ile Orman Genel Müdürlüğü’nün olumsuz görüşleri doğrultusunda sonlandırılan ÇED sürecinin proje alanı küçültülerek yeniden gündeme getirildiğini ifade ederek karara itiraz etti. Bölgedeki zeytinliklerin ve ormanların tehdit altında olduğunu savunan mahalle sakinleri, Antalya 1. İdare Mahkemesi’ne başvurarak yürütmenin durdurulmasını ve ÇED kararın iptal edilmesini talep etti.
2 KURUM OLUMSUZ GÖRÜŞ VERDİ
Edinilen bilgiye göre, şirket, ilk olarak 2021 yılında Finike’nin Yazır Mahallesi mevkiinde 846 dekarlık alanda II-B Grup Mermer Ocağı projesi için ÇED süreci başlattı. Proje Ek-1 kapsamında değerlendirildiği için halkın katılım toplantısı düzenlenirken Yazır Mahallesi sakinleri ve çevre örgütleri projeye itiraz etti. Süreçte Tarım ve Orman Bakanlığı ile Orman Genel Müdürlüğü, planlanan faaliyet alanının verimli kızılçam ormanları içerisinde yer aldığını, orman-halk ilişkileri açısından sosyal sorun oluşturacağını ve ormanlık faaliyetler üzerinde sakınca doğuracağını belirterek olumsuz görüş verdi.
ZEYTİN BAHÇESİ NEDENİYLE SONLANDIRILDI
İtirazlar üzerine Antalya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü bölgede yeniden inceleme yaptı. Teknik ekiplerin hazırladığı raporda proje sahasının yaklaşık 600 metre yakınından itibaren tarım arazilerinin başladığı, 3 kilometrelik etki alanında yaklaşık 90 dönüm kapama zeytin bahçesi ile binlerce zeytin ağacının bulunduğu tespit edildi. Müdürlük, 3573 sayılı “Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanun” hükümlerini hatırlatarak, zeytinliklere en az 3 km mesafede toz ve duman çıkaran tesis kurulamayacağını belirtti ve mermer ocağına uygun görüş vermedi. Bu görüş doğrultusunda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, 22 Nisan 2022 tarihinde ÇED Yönetmeliği’nin 6. maddesini gerekçe göstererek projenin ÇED sürecini resmen sonlandırdı.
OLUMSUZ GÖRÜŞLERE RAĞMEN OLUMLU GÖRÜŞ VERİLDİ
Ancak ilerleyen süreçte proje küçültülerek yeniden başlatıldı. Mahalle sakinlerinin aktardığı bilgilere göre şirket, yaklaşık 3 yıllık sürecin ardından Aralık 2025’te yeniden başvuru yaptı. Proje Yazır Mahallesi yerine Çamlıbel Mahallesi mevkiinde bu kez proje alanı 846 dekardan 187 dekara düşürüldü. Hal böyle olunca mahalle sakinlerinin proje ile ilgili bilgi sahibi olamadığı ileri sürüldü ve Ek-2 kapsamına alınarak halkın katılım toplantısı yapılmaksızın proje tanıtım dosyası üzerinden süreç yürütüldü. İddiaya göre Tarım ve Orman Bakanlığı ile Orman Genel Müdürlüğü’nde daha olumsuz görüş verilmesine rağmen bu kez olumsuz görüş gelmeyince Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, 24 Haziran 2026 tarihinde proje için olumlu çevresel karar verdi.
MAHALLE SAKİNLERİ SONRADAN HABERDAR OLDU
Yazır Mahallesi sakinleri ise bölgedeki orman varlığının, zeytinliklerin ve binlerce zeytin ağacının hâlâ yerinde olduğunu belirterek kurumların önceki olumsuz görüşlerinden neden vazgeçtiğinin açıklanmasını istedi. Mahalle sakinleri, projeden ancak kararın ilan edilmesinin ardından haberdar olduklarını, dosyanın “Çamlıbel” adıyla yürütülmesinin bilgiye ulaşmayı zorlaştırdığını savundu.
MERMER OCAĞI YARGIYA TAŞINDI
Kararın ardından Mahalle sakinleri, Antalya 1. İdare Mahkemesi’nde yürütmenin durdurulması ve çevresel kararın iptali istemiyle dava açtı. Dilekçede duruşmalı yargılama talep edilirken, proje sahasının zeytinlikler ve orman ekosistemi üzerinde telafisi güç zararlar oluşturacağı ifade edildi. Mahalle sakinleri ayrıca daha önce olumsuz görüş bildiren Tarım ve Orman İl Müdürlüğü ile ilgili diğer kurumları ziyaret ederek karar değişikliğinin gerekçelerini sordu; ancak aldıkları yanıtların kendilerini tatmin etmediğini aktardı.
ZEYTİNLİKLER VE ORMAN ALANLARI İÇİN MÜCADELE DEVAM EDECEK
Mahalle sakinleri, köyde düzenledikleri geniş katılımlı toplantıda hukuki süreci kamuoyuyla paylaştı. “Zeytinliklerimizi ve ormanlarımızı korumak istiyoruz” diyen mahalle sakinleri, yaklaşık 100-150 kişinin katıldığı toplantıda bölgede faaliyet gösteren mevcut maden ocaklarının doğaya verdiği zararı örnek göstererek Yazır Mahallesi’nde aynı kaderi yaşamak istemediklerini dile getirdi. Mahalle sakinleri, geçmişte aynı gerekçelerle reddedilen bir projeye bu kez olumlu karar verilmesinin kamu vicdanını yaraladığını savunurken, zeytinliklerin, ormanların ve tarımsal üretimin korunması için hukuk mücadelesini sonuna kadar sürdüreceklerini vurguladı.
